Nhắc đến con tép sẽ thường là cuộc tranh luận của người dân 3 miền về tên gọi của con vật này. Vậy con tép là con gì? Thực hư tép là con vật như thế nào, nó khác gì so với con tôm. Hãy cùng Xa
Luan360 tìm hiểu ngay trong bài viết này nhé!

Con tép là con gì?

*
Hình ảnh con tép rõ nét nhất

Vì hình dáng con tép và tôm tương đối giống nhau, nên người ta có thể dễ dàng để có thể phân biệt được sự khác nhau giữa con tôm và con cá nhưng lại xảy ra những bàn tán và tranh cãi về con tép. 

Người miền bắc khẳng định tép là con cá nhỏ không thể lớn lên được hay còn được gọi là con cá rui. Trong khi đó, người miền trung lại cho rằng tép là con vật giống như con tôm nhưng con vật này có kích thước nhỏ, nhiều chân, không có càng, đồng thời con vật này cũng không lớn lên được mà nó chỉ có kích thước như thế và cứ thể sinh sôi.

Bạn đang xem: Tôm và tép khác nhau như thế nào

Những khái niệm trên đã đưa đến cuộc tranh luận không có hồi kết, vậy thực chất con tép là như thế nào, là con cá nhỏ hay tôm nhỏ mới đúng đây?

Để có câu trả lời đúng nhất cho bạn đọc, chúng tôi đã tìm hiểu từ cuốn từ điển của người Việt thì cả hai con trên đều được gọi là con tép. Theo định nghĩa của từ điển Việt Nam thì tép là con vật có họ hàng với tôm, nhưng nó không có càng như tôm hay cá nhỏ.

Vì thế, dù là Miền Bắc, Miền Nam hay Miền Trung đi chăng nữa thì cách gọi trên đều đúng. Có điều, nếu bạn sinh sống ở vùng miền nào thì hãy gọi theo ngôn từ vùng miền đó nhé! Tránh những trường hợp bị nhầm lẫn khi đi mua hàng.

So sánh con tôm và con tép

Như đã đề cập ở trên, con tôm và con tép luôn tạo nhiều ý kiến tranh cãi. Vậy nên, dưới đây chúng tôi sẽ đưa ra những cách phân biệt con tôm và con tép để bạn đọc có thể hình dung được rõ hơn!

*
Cách phân biệt con tôm và con tép dễ dàng

Định nghĩa theo từ điển

Con tôm: Là loài động vật ở dưới nước, thân giáp, vỏ khá cứng và có nhiều chân dài và râu.Con tép: Là loài động vật cùng với loài tôm, nhỏ hơn tôm không có càng như tôm.

Kích thước

Con Tôm: Khi trưởng thành, con tôm có thể dài tới 200mm đến 300mm, chiều dài còn tùy thuộc vào từng giống tôm cũng như kỹ thuật nuôi tôm của người nuôi.Con tép: Một con tép khi trưởng thành sẽ thường có phần dài tối đa khoảng 10mm đến 15mm.

Giá bán

Con tôm: Tôm được bán ra với giá thành cao hơn, được sử dụng để chế biến nhiều món ăn đa dạng và các món phục vụ bữa ăn hàng ngày của gia đình Việt.Con tép: Với đặc điểm là nhỏ nên chúng được bán với giá thành rẻ hơn tôm, nó cũng được dùng để chế biến một số món ăn hàng ngày.

Phân loại

Con tôm: Được phân loại thành nhiều loại tôm khác nhau như tôm sú, tôm hùm, tôm tít, tôm càng xanh, tôm đỏ,…Con tép: Bao gồm tép riu, tép moi, tép bạc và tép đất…

Chế biến món ăn

Con tôm: Có thể chế biến nhiều món ăn đa dạng, mang giá trị dinh dưỡng cao như tôm nướng, tôm luộc, tôm hấp, tôm nấu canh, tôm rim,…Con tép: Thường được dùng để nấu canh, làm ruốc, nấu chua, tép rim,…

Những trường hợp được khuyên không nên ăn tôm, tép

Tôm và tép được đánh giá là con vật chứa nhiều dinh dưỡng tốt cho cơ thể, tuy nhiên trong nhiều trường hợp bạn không nên ăn chúng vì có thể gây nên những tổn thương cho cơ thể như:

*
Tôm, tép có thể chế biến được nhiều món ngon nhưng không phải ai cũng ăn được
Đối với những bạn bị dị ứng hải sản thì không nên ăn tôm, tép vì nó có thể khiến sức khỏe của bạn gặp vấn đề như nổi mẩn đỏ, sưng tấy hay thậm chí là ảnh hưởng đến tính mạng nếu như cấp cứu không kịp thời. Nếu bạn thực sự muốn ăn, hãy thử một chút ít để xem phản ứng của cơ thể.Nếu bạn đang bị ho lâu ngày thì tuyệt đối không nên ăn tôm, tép vì cấu tạo lớp vỏ và càng của chúng có thể dễ mắc vào cổ họng khiến bạn cảm thấy ngứa và ho nhiều hơn.Trường hợp bạn bị đau mắt đỏ cũng không nên ăn tôm, tép vì nó sẽ khiến bạn cảm thấy khó chịu và lâu lành hơn.Với những người có hàm lượng cholesterol cao nên hạn chế ăn tôm vì cholesterol trong tôm và tép là khá nhiều.Tôm và tép là 2 con vật có tính hàn nên trường hợp bụng yếu thì bạn cũng nên hạn chế ăn chúng thường xuyên vì nó có thể gây các tình trạng tiêu chảy.Với những bạn bị hen suyễn, không nên ăn tôm, tép vì nó sẽ khiến bệnh của bạn khó lành và nặng hơn.

Một số lưu ý khi ăn các món ăn từ tôm và tép

Tôm và tép thường xuyên có mặt trong những bữa ăn của các gia đình Việt, vậy nên nếu bạn là một người nội trợ cho gia đình hãy lưu ý những điều sau:

*
Một số lưu ý khi ăn tôm và tép mà người nội trợ nên biết
Không nên sử dụng các loại tôm, tép chết hay bị ươn để chế biến món ăn vì nó sẽ có mùi hôi và một số chất sẽ biến đổi, gây nên tác động không tốt cho cơ thể người sử dụng.Không nên cùng một lúc ăn quá nhiều tôm hoặc tép vì nó gây tình trạng chướng bụng, đầy hơi, dễ ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa.Hạn chế các món ăn từ tôm sống vì nó có thể chứa sán hoặc ấu trùng trứng sán, khi ăn vào cơ thể sẽ khiến bạn bị đau bụng hoặc gây hại cho các cơ quan khác.Tuyệt đối không nên kết hợp tôm hoặc tép với các loại thực phẩm giàu vitamin C, đậu nành hoặc các sản phẩm từ đậu nành, bí đỏ, thịt gà, thịt heo, trà,..

Nắm được các lưu ý trong việc chế biến tôm và tép trong các bữa ăn hàng ngày sẽ giúp bạn hạn chế được các tình trạng không mong muốn xảy ra.

Trên đây là những thông tin nhằm giải đáp câu hỏi con tép là con gì? Hy vọng thông qua bài viết này của Xa
Luan360 về những đặc điểm khác biệt của con tôm và tép sẽ giúp bạn đọc nắm được các đặc điểm đặc trưng của mỗi loài, đồng thời lưu ý trong việc chế biến và sử dụng chúng để làm thức ăn, có được những bữa ăn đủ chất và giàu dinh dưỡng.

Sẽ có độc giả bật cười rằng tôm - tép có gì mà không phân biệt được, nhưng người ở các địa phương khác nhau nói vấn đề này cũng gây nhiều tranh cãi.

*
Hình ảnh bên trái là con tôm, bên phải là con tép

Khái niệm tôm và tép không giống nhau ở một số địa phương. Trong khi nhiều địa phương gọi con tép là sinh vật có nhiều đặc điểm giống tôm nhưng kích thước bé hơn thì với người dân nhiều địa phương khác, tép là từ để gọi những con cá nhỏ tiu tiu, thuộc nhiều loài cá khác nhau. Chính vì vậy mà trong các cuộc trò chuyện, không ít lần tranh cãi xảy ra khi mọi người tranh luận thế nào là con tôm, thế nào là con tép.

Thay vì phân định đúng sai trong những khác biệt của ngôn ngữ địa phương, bạn cần biết phân biệt con tôm và con tép trong ngôn ngữ phổ thông, được quy ước là chuẩn mực, cũng như định nghĩa của sinh vật học về tôm và tép.

Phân biệt con tôm và con tép

Định nghĩa về tôm, tép và cá theo sinh vật học

Thạc sỹ Nguyễn Thị Hà, nguyên Phó Giám đốc Trung tâm Quan trắc môi trường và Bệnh thuỷ sản miền Bắc (Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thuỷ sản 1), cho biết, tôm và tép đều thuộc nhóm động vật giáp xác (Crustacea) hay còn gọi là giáp xác 10 chân. Đây là một phân ngành của ngành chân khớp, gồm hơn 44.000 loài như tôm hùm biển, tôm sú, tôm he, tôm thẻ chân trắng, tôm càng xanh, tôm sông, tôm đồng, moi...

Tôm, tép đa phần là động vật ăn tạp, bao gồm các loài sống ở nước biển (như tôm hùm) và các loài sống ở vùng nước ngọt (như tôm đồng) hay nước lợ (như tôm càng xanh). Chúng di chuyển trong nước bằng cách bò, bơi bằng cách khua chân hoặc trong một số trường hợp là bơi ngược bằng cách gập người để thoát hiểm - kiểu bơi rất đặc trưng của nhiều loài tôm.

Trong khi đó, cá thuộc về ngành động vật có xương sống, nằm cao hơn động vật chân khớp trên bậc thang tiến hóa. Hiện có khoảng trên 31.900 loài cá, điều này làm cho chúng trở thành nhóm đa dạng nhất trong số các động vật có xương sống.

Như vậy, trong khoa học, cá là cá và tép là tép, chúng thuộc 2 ngành động vật khác nhau. Khoa học cũng phân biệt rõ tôm và tép, thay vì gọi là "con tôm to và con tôm nhỏ" như ở một số địa phương.

Điểm khác nhau giữa con tôm và tép

Theo chuyện gia Nguyễn Thị Hà, tôm và tép có sự khác nhau về kích thước khi trưởng thành, màu sắc và cách sinh sản, cụ thể trong bảng sau:

TômTép
Đặc điểmLà động vật giáp xác (Crustacea) thuộc bộ 10 chân (Decapoda) sống ngoài tự nhiên trong môi trường nước mặn, nước ngọt, nước lợ. Một số loài đưa về sinh sản nhân tạo và nuôi trong ao đạt năng suất cao, thời gian nuôi 3-12 tháng tùy loài.Cũng là động vật giáp xác cùng bộ với tôm nhưng khác họ, khác loài. Sinh sản tự nhiên trong ao nước ngọt, được thu hoạch liên tục hàng ngày.
Tên thường gọiTôm hùm, tôm sú, tôm thẻ chân trắng, tôm he, tôm càng xanh, tôm càng đỏ, tôm tít…

Tên gọi đa dạng, tùy thuộc vào từng địa phương cũng như đặc điểm của tép mà có các tên gọi khác nhau như:

- Tép đồng (do phân bố nhiều ở các đồng ruộng).

- Tép mồi (do được dùng làm thực phẩm cho các loài cá săn mồi).

- Tép gạo, tép ngô (ở Hải Dương, Nam Định, Thái Bình, Thanh Hóa và vài nơi ở miền Trung...).

- Tép muỗi, tép mòng, tép rong (các tỉnh miền nam).

Kích thước khi trưởng thànhCơ thể dài tới 100-300mm, tùy từng loài tôm và vùng sinh thái chúng sinh sống, thời gian nuôi. Thường tôm đực có kích thước lớn hơn tôm cái.Phần thân dài tối đa 10-20mm gần như đồng đều nhau. Đến thời điểm nhất định, chúng tự chết rạc trong ao, không thể tăng kích thước dù có nuôi trong thời gian dài.
Sinh sảnSinh sản ngoài tự nhiên, một số loài đã được thuần dưỡng đưa vào sinh sản nhân tạo như tôm sú, tôm thẻ chân trắng…Sinh sản tự nhiên, một vòng đời sinh sản 3 lần, con cái mang trứng ở phần bụng

Phân loại con tôm và con tép bằng cảm quan

Dựa vào cấu tạo bên ngoài, theo Th
S Nguyễn Thị Hà nêu đặc điểm phân biệt tép và một số loài tôm, tép như sau:

- Tôm hùm bông - P. ornatus (hay còn gọi tôm hùm sao): Kích thước thương phẩm to, trọng lượng đạt hơn 1 kg/con, có con lên tới 2,5-3 kg tùy theo thời gian nuôi.

- Tôm hùm tre - P. polyphagus: Kích thước thương phẩm nhỏ hơn tôm hùm bông, đạt 0,2-0,5 kg/con, được nuôi phổ biến ở các tỉnh ven biển miền Trung.

- Tôm càng xanh - M. rosenbergii: Kích thước thương phẩm đạt 0,1-2 kg tùy theo thời gian nuôi, con tôm đực có đôi càng rất to, tôm cái kích thước nhỏ hơn tôm đực. Tôm được nuôi phổ biến ở Đồng bằng sông Cửu Long.

- Tôm sú - P. Monodon: Là loài tôm sống ở đáy nên màu sắc hơi sẫm, kích thước thương phẩm thường đạt từ 5-50 con/kg tùy theo thời gian nuôi; đã được sinh sản nhân tạo và nuôi rộng rãi các tỉnh ven biển Việt Nam.

*
Tôm sú được rất nhiều người tiêu dùng yêu thích

- Tôm thẻ chân trắng - P. Vanamei: Sinh trưởng nhanh, nuôi mật độ dày, năng suất cao, là sản phẩm xuất khẩu chủ lực của Việt Nam; đã được sinh sản nhân tạo và nuôi rộng rãi các tỉnh ven biển Việt Nam.

- Tép riu - C. flavilineata: Kích thước rất nhỏ, thường dùng để nấu canh, làm mắm tép và làm mồi cho một số loài động vật quý hiếm.

Xem thêm: Đánh Giá Bình Giữ Nhiệt Elmich Có Tốt Không, Mua Ở Đâu? Có Nên Mua Không

Trên đây là những thông tin phân tích cụ thể của chuyên gia Nguyễn Thị Hà về việc phân biệt con tôm và con tép, giúp độc giả có cơ sở để tham khảo, để không bị nhầm lẫn giữa hai loài này.